Dünya basını, ABD Başkanı Donald Trump'ın 11 yıl aradan sonra gerçekleştirdiği Türkiye ziyaretinin gölgesinde patlak veren bir diplomatik krizi yakından takip ediyor: Washington'ın Ankara'ya F-35 savaş uçağı satma ihtimali, İsrail ile ABD arasında görünür bir çatlak yarattı.
Trump'tan Ankara'ya Jest
France 24, CNN ve Reuters'ın haberlerine göre Trump, geçtiğimiz hafta Ankara'da düzenlenen NATO zirvesi sırasında Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi alması nedeniyle uygulanan ABD yaptırımlarını kaldıracağını açıkladı. Trump ayrıca Türkiye'ye F-35 savaş uçağı satışı konusunda da olumlu sinyaller verdi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise bedeli daha önce ödenmiş beş uçağın teslimatını beklediklerini söyleyerek Trump ile ilişkisinin bu süreci hızlandıracağına güveniyor.
Uluslararası basın, Trump'ın Ankara'ya inişini de dikkat çekici bir sembolik jest olarak değerlendirdi: Erdoğan, ABD Başkanı'nı at sırtındaki askerlerin eşlik ettiği görkemli bir törenle havaalanında karşıladı.
Netanyahu'dan Sert Tepki
Haberin bir diğer önemli boyutu ise İsrail'in bu gelişmeye verdiği tepki. CNN'e konuşan İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, F-35 satışının Orta Doğu'daki güç dengesini bozacağını savunarak Türkiye'yi "saldırgan emelleri olan" bir ülke olarak tanımladı. Fox News'e verdiği ayrı bir röportajda ise Netanyahu, Ankara yönetimini "Müslüman Kardeşler hareketinden etkilenmiş" bir yapı olarak nitelendirip Washington'ın güvenilir bir müttefiki olmadığını ileri sürdü.
Times of Israel'in haberine göre Netanyahu, konuyu daha önce bizzat Trump ile bir telefon görüşmesinde de gündeme getirmiş, uçak motorlarının ya da F-35 programına yeniden kabulün gerçekleşmemesi için baskı yapmıştı. Reuters kaynaklarına göre ise ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, konuyu görüşmek üzere Netanyahu ile planlanan bir toplantıyı son anda iptal etti; bu adım iki ülke arasındaki gerilimin başka bir göstergesi olarak yorumlandı.
Kongre'de Direnç Bekleniyor
Haberlere göre satışın önündeki tek engel İsrail'in itirazları değil. ABD Kongresi'nde de böyle bir adıma karşı güçlü bir direnç oluşması bekleniyor. Trump yönetimi daha önce Türkiye'ye 700 milyon dolarlık motor satışını Kongre'ye resmen bildirmişti; ancak F-35'lerin teslimi için ABD mevzuatına göre belirli şartların yerine getirilmesi gerektiği belirtiliyor.
Uluslararası basında yer alan yorumlara göre, Trump'ın bu açılımı Türkiye'nin bölgesel konumunu güçlendirirken İsrail'in etkisinde bir gerileme algısını da beraberinde getiriyor.
Bu metin, France 24, CNN ve Times of Israel'in haberlerinden derlenerek Türkçeleştirilmiştir; doğrudan çeviri değil özgün bir özetleme çalışmasıdır.
